Haber Merkezi - Birleşmiş Milletler (BM), beşinci haftasına giren İran-İsrail savaşının bölge ekonomisine maliyetinin 120 ile 194 milyar dolar arasında olacağını öngörüyor. Raporda, Irak ve Lübnan’ın insani gelişmişlikte 1.5 yıl geriye gideceği uyarısı yapıldı.
Birleşmiş Milletler Kalkınma Programı (UNDP) tarafından hazırlanan “Ortadoğu'da Askeri Tırmanış: Arap Ülkeleri İçin Ekonomik ve Sosyal Sonuçlar” başlıklı rapor bu sabah yayımlandı.
Rapor, bölgede devam eden çatışmaların sadece askeri değil, yıkıcı bir ekonomik bilançosu olduğunu ortaya koydu.
3,6 milyon kişi işsiz kalabilir
Araştırmaya göre, savaşın devam etmesi durumunda bölge ülkelerinin Gayri Safi Yurt İçi Hasılası (GSYH) %3,7 ile %6 arasında bir kayıp yaşayacak. Bu daralmanın sosyal sonuçları ise çok daha ağır olacak:
Bölgede işsizlik oranının %4 artması ve yaklaşık 3,6 milyon kişinin işini kaybetmesi bekleniyor.
Bu ekonomik gerileme, halihazırda zor durumda olan bölge halklarından 4 milyon kişiyi daha yoksulluk sınırının altına itecek.
Irak ve Lübnan en ağır darbeyi alacak
Raporda, savaşın coğrafi yakınlığı ve ekonomik kırılganlıkları nedeniyle bazı ülkelerin daha fazla etkileneceğine dikkat çekildi:
Körfez İşbirliği Konseyi (KİK) Ülkeleri: GSYH’lerinde %5,2 ile %8,5 arasında bir düşüş bekleniyor.
Irak, Lübnan, Ürdün ve Suriye: Bu dört ülkede ekonomik daralmanın %8,7’ye kadar çıkabileceği ve sadece bu grupta 3,3 milyon yeni yoksulun ortaya çıkacağı öngörülüyor.
İnsani gelişmişlikte 1,5 yıllık gerileme
BM, savaşın etkisinin sadece rakamlarla sınırlı kalmayacağını, eğitim ve sağlık gibi temel hizmetlerin aksamasıyla insani gelişmişlik endeksinin de düşeceğini vurguladı. Özellikle Irak ve Lübnan'da, son yıllarda elde edilen insani gelişme kazanımlarının 1 ile 1,5 yıl arasında geriye gideceği ifade edildi.
Hürmüz Boğazı ve finansal baskı
Hürmüz Boğazı'ndaki güvenlik risklerinin küresel enerji trafiğini felç ettiğini hatırlatan BM uzmanları, bölge merkez bankalarının büyük bir sınavla karşı karşıya olduğunu belirtti. Enflasyonu kontrol altında tutmak ve bankacılık sistemini ayakta tutabilmek için bölge ülkelerinin faiz artırımlarına ve döviz piyasasına müdahaleye mecbur kalabileceği kaydedildi.
Bu rapor, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik operasyonlarının bölgesel bir çöküşe dönüşmemesi için acil diplomatik çözümün hayati önem taşıdığını bir kez daha gözler önüne serdi.
