رووداو دیجیتاڵ
بەهۆی پەککەوتنی هەناردەکردنی نەوت لە بەندەرەکانی باشوورەوە، عێراق رووبەڕووی قەیرانێکی دارایی گەورە بووەتەوە. گوتەبێژی پێشووی وەزارەتی نەوت رایدەگەیێنێت، بەرهەمهێنانی نەوت بۆ کەمتر لە سێیەکی جاران دابەزیوە و وڵاتەکە مانگانە نێوان 5 بۆ 7 ملیار دۆلار زیان دەکات.
د. عاسم جیهاد، شارەزای وزە و گوتەبێژی پێشووی وەزارەتی نەوتی عێراق لە کاتی بەشداریکردنی لە بووڵتەنی (ئابووری)ی رووداو، کە محەممەد شێخ فاتیح پێشکێشی دەکات، رایگەیاند، "بەرهەمهێنانی نەوتی عێراق لە چوار ملیۆن و 300 هەزار بەرمیلەوە بۆ تەنیا ملیۆنێک و 200 هەزار بەرمیل لە رۆژێکدا دابەزیوە."
بە گوتەی عاسم جیهاد، هەناردەکردن لە باشوورەوە کە پێشتر رۆژانە 3.5 ملیۆن بەرمیل بوو، بە تەواوی پەکیکەوتووە.
عاسم جیهاد هۆشداری دەدات کە کەمبوونەوەی بەرهەمهێنانی نەوت، کاریگەریی راستەوخۆی لەسەر سێکتەری کارەبا دەبێت و دەڵێت، "هەر کاتێک بەرهەمهێنانی نەوت کەم ببێتەوە، گازی هاوەڵیش کەمدەبێتەوە، ئەوەش دابینکردنی گازی وێستگەکانی کارەبا پەکدەخات." باسی لەوەش کرد، هاوردەکردنی گازی ئێرانی بەهۆی بارودۆخی شەڕەوە جێگیر نییە و رۆژانە تەنیا 500 بۆ 700 ملیۆن پێ سێجا دەگات، کە تەنیا بەشێکی کەمی پێویستییەکانی عێراق پڕدەکاتەوە.
ئەو شارەزایەی وزە رەخنە لە سیاسەتەکانی رابردووی حکومەت دەگرێت و دەڵێت، عێراق دەیتوانی لە وڵاتانی ئاسیایی وەک چین، هیندستان و کۆریای باشوور نەوت کۆگا بکات، بەڵام هەنگاوی بۆ نەنراوە.
بابەتی پەیوەندیدار
ئابووری29/04/2026
میرشایمەر: ئێران هەرگیز سازش لەسەر تەنگەى هورمز ناکات
ئابووری29/04/2026
نرخی دۆلار 169 هەزار تمەنی تێپەڕاند
عاسم جیهاد گوتی، "ئەگەر عێراق کۆگای بەکرێ بگرتایە یان کەشتیی زەبەلاحی بەکاربهێنایە، دەیتوانی 100 بۆ 300 ملیۆن بەرمیل نەوت لە دەرەوە کۆگا بکات و لە کاتی تەنگژەدا بیفرۆشێت."
کێشەی "نەوتی رەش" و هەناردە بۆ سووریا
سەبارەت بە هەناردەکردنی نەوتی رەش بە تانکەر بۆ سووریا، گوتەبێژی پێشووی وەزارەتی نەوت رایگەیاند، پاڵاوگە کۆنەکانی عێراق 40٪ی بەرهەمەکەیان دەبێتە نەوتی رەش؛ "ئەگەر ئەم نەوتە خێرا ساخ نەکرێتەوە، پاڵاوگەکان دەوەستن، بۆیە عێراق ناچارە بە تانکەر و بە تێچوویەکی زۆر هەناردەی بکات."
بەپێی زانیارییەکانی رووداو، ئێستا رۆژانە 500 بۆ 700 تانکەری نەوتی رەش لە رێگەی دەروازەی وەلیدەوە دەچنە ناو خاکی سووریا بۆ ئەوەی لە بەندەری بانیاسەوە هەناردە بکرێن.
لەبارەی هێرشکردنە سەر کەشتییەکی نەوتهەڵگر لە تەنگەی هورمز کە نەوتی عێراقی هەڵگرتبوو، عاسم جیهاد روونیکردەوە، "کۆمپانیای سۆمۆ بەرپرسیارێتییەکەی لە بەندەر کۆتایی دێت، کڕیارەکە بەرپرسە لە گواستنەوە و بیمە. ئەو کەشتییە ئاڵای هیندستانی پێوە بووە و سەر بە کۆمپانیای کڕیار بووە."
بۆ قەرەبووکردنەوەی بەشێک لە زیانەکان، عێراق پەنای بۆ بۆریی نەوتی هەرێمی کوردستان بردووە. باسم محەممەد خزەیر، بریکاری وەزارەتی نەوتی عێراق بە رووداوی راگەیاند، ئێستا رۆژانە بە تێکڕا نزیکەی 200 هەزار بەرمیل نەوت (نەوتی بەسرە، کەرکووک و هەرێمی کوردستان) لە رێگەی بۆرییەوە هەناردە دەکرێت.